“Tôm cá thì đủ thứ, thiếu gì! Tôm càng xanh bằng cườm tay, tép xà búi bằng ngón chân cái, tép bạc lưới về, đổ đống như đồng lúa cả trăm giạ. Cá dứa thì có mùa, thuộc loại ngon nhất ở đây. Thịt mềm ngọt xớt. Nấu canh chua ngon lắm. Mỗi tháng có hai ngày ba khía hội. Nước rong, ba khía leo đầy lên rễ, lên thân cây đước, cây vẹt. Ba khía làm mắm, chở lên tới Mỹ Tho, Sài Gòn. Cua biển cũng nhiều lắm. Các trại đáy kéo lên, chỉ lấy cá tép. Cua cho ai bắt thì bắt. Thường thường thì đổ xuống sông lúc không có người mua. Cua lột tháng tám mới ngon, và thịt chắc nhất. Bụng đầy gạch son. Lớp luộc, lớp chiên bột, lớp làm mắm nhận trong muối hột. Chừng nào ăn, lấy ra rửa sạch tán nhuyễn, trộn với đường, mỡ, tỏi ớt, chấm với tôm nướng, thịt luộc, ăn rau sống bánh tráng không gì bằng. Còn nói gì sò huyết, vọp, nghêu, cứ nước kém chèo thuyền ra lấy bò cào, cào đổ lên chớ hơi nào mà bắt…” (trích Cây đước Cà Mau)
Phong cách văn Đoàn Giỏi thể hiện rõ nét trong truyện ngắn. Cốt truyện sống động, khỏe khoắn mà vẫn sâu lắng. Dù ông viết đề tài nào, người đọc cũng nhận ra phong vị riêng của một nhà văn đất phương Nam.
Mỗi trang viết đều dồi dào tư liệu, tri thức, sự trải nghiệm của người cầm bút nên các truyện ngắn Đoàn Giỏi bao giờ cũng độc đáo, cuốn hút người đọc từ dòng đầu tiên cho đến con chữ cuối cùng.
“Văn của nhà văn Đoàn Giỏi vừa mang chất trí tuệ tinh lại vừa mang tính chất lạ kì, sôi động.” – Nhà văn Anh Đức
***
Nhân dịp kỉ niệm 100 năm ngày sinh nhà văn Đoàn Giỏi (17/5/1925 – 17/5/2025), Nhà xuất bản Kim Đồng tái bản bộ ấn phẩm của nhà văn Đoàn Giỏi.
Bộ sách tập hợp những tác phẩm đặc sắc nhất của nhà văn Đoàn Giỏi – cây bút lớn của văn học Nam bộ, người đã mang đến cho bạn đọc nhiều thế hệ những trang viết đậm đà, sống động và giàu tính nhân văn. Dưới ngòi bút của ông, cảnh sắc thiên nhiên và con người phương Nam hiện lên vừa dữ dội vừa thơ mộng, nghĩa tình, khắc họa sâu sắc tâm hồn, phẩm chất và văn hóa bản địa miền sông nước.
Đọc Cá bống mú để cảm nhận phẩm chất đặc trưng của người nông dân phương Nam. Đọc Hoa hướng dương, Cuộc truy tìm kho vũ khí, ta theo bước những con người bình dị nhưng phi thường giữa khói lửa chiến tranh. Người thủy thủ già trên hòn đảo lưu đày khắc họa một tầm vóc nhân vật lớn lao bằng những chi tiết đậm chất thơ và nhân văn. Rừng đêm xào xạc, Những chuyện lạ về cá, Tê giác trong ngàn xanh lại đem đến cảm giác ngỡ ngàng trước trí tưởng tượng và hiểu biết sâu rộng của tác giả.
Bộ sách là lời tri ân sâu sắc tới một đời văn, một tấm lòng lớn dành cho đất và người phương Nam, để mỗi lần đọc lại, chúng ta càng thêm yêu quý, tự hào về vùng đất trù phú, giàu truyền thống của Tổ quốc.
—
Tác giả ĐOÀN GIỎI (1925 – 1989)
Nhà văn hiện đại Việt Nam. Hội viên sáng lập Hội Nhà văn Việt Nam năm 1957.
Các tác phẩm nổi tiếng:
- Đất rừng phương Nam
- Người thủy thủ già trên hòn đảo lưu đày.
- Những chuyện lạ về cá
- Tê giác trong ngàn xanh
- Cá bống mú
- Trần Văn Ơn
- Rừng đêm xào xạc
- Hoa hướng dương
- Cuộc truy tầm kho vũ khí
- …
